Hội đồng Lý luận Trung ương tổ chức Hội nghị tổng kết nhiệm kỳ 2021 - 2026

Các đồng chí chủ trì hội nghị (ảnh: Đức Mạnh)

Cùng chủ trì có các đồng chí: GS,TS Nguyễn Xuân Thắng, Ủy viên Bộ Chính trị khóa XIII, Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương; GS,TS Tạ Ngọc Tấn, Phó Chủ tịch thường trực Hội đồng Lý luận Trung ương nhiệm kỳ 2021-2026 và PGS,TS Nguyễn Mạnh Hùng, Phó Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Phó Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương.

Tham dự hội nghị có các đồng chí Thường trực Hội đồng Lý luận Trung ương; các đồng chí Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng; lãnh đạo các ban, bộ, ngành; cùng các chuyên gia, nhà khoa học là Ủy viên Hội đồng nhiệm kỳ 2021-2026 và 2026-2031.

GS,TS Nguyễn Xuân Thắng phát biểu tại hội nghị (ảnh: Đức Mạnh)

Phát biểu khai mạc hội nghị, GS,TS Nguyễn Xuân Thắng nhấn mạnh, nhiệm kỳ 2021-2026 diễn ra trong bối cảnh thế giới có nhiều biến động phức tạp, sâu sắc; đất nước ta đang bước vào kỷ nguyên phát triển mới với cuộc cách mạng sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị. Trong bối cảnh đó, Hội đồng Lý luận Trung ương đã nỗ lực hoàn thành khối lượng công việc rất lớn, thực hiện tốt chức năng tư vấn chiến lược, cung cấp cơ sở khoa học cho Bộ Chính trị và Ban Bí thư, phát huy vai trò là cơ quan nghiên cứu, tư vấn chiến lược của Đảng, góp phần gắn kết chặt chẽ giữa lý luận và thực tiễn trong hoạch định chính sách.

Đánh giá kết quả nhiệm kỳ, GS,TS Nguyễn Xuân Thắng khẳng định, Hội đồng đã triển khai toàn diện, hiệu quả các nhiệm vụ được giao, nổi bật là việc cung cấp luận cứ khoa học phục vụ quá trình ban hành nghị quyết, kết luận của Đảng; tham gia tổng kết những vấn đề lý luận và thực tiễn qua 40 năm đổi mới; giữ vai trò nòng cốt trong xây dựng và hoàn thiện dự thảo Văn kiện Đại hội XIV. Hoạt động nghiên cứu khoa học được đẩy mạnh thông qua các chương trình trọng điểm; công tác đối ngoại lý luận tiếp tục được mở rộng, góp phần nâng cao vị thế của Việt Nam. Việc kiện toàn tổ chức, chuyển Hội đồng về trực thuộc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh cũng tạo nền tảng quan trọng để nâng cao hiệu quả hoạt động.

Hội đồng đã triển khai hiệu quả Chương trình nghiên cứu lý luận chính trị giai đoạn 2021 - 2025, góp phần làm rõ nhiều vấn đề lý luận quan trọng như mô hình kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, đổi mới phương thức lãnh đạo, cầm quyền của Đảng, cũng như các vấn đề lý luận mới về phát triển văn hóa, xã hội, con người, bảo đảm quốc phòng, an ninh và đẩy mạnh đối ngoại trong bối cảnh mới; tích cực tổ chức nhiều hội thảo, tọa đàm khoa học nhằm đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.

GS,TS Tạ Ngọc Tấn phát biểu tại hội nghị (ảnh: Đức Mạnh)

Trong lĩnh vực hợp tác quốc tế, Hội đồng đã duy trì và mở rộng quan hệ với các cơ quan nghiên cứu lý luận của nhiều đảng cộng sản và đảng cầm quyền trên thế giới như Trung Quốc, Lào, Cuba, Nhật Bản và Pháp…, qua đó trao đổi kinh nghiệm và có thêm luận cứ khoa học để tư vấn cho Đảng trong hoạch định các chủ trương, đường lối. Công tác lý luận, phê bình văn học, nghệ thuật cũng được chú trọng sau khi Hội đồng Lý luận, phê bình văn học, nghệ thuật Trung ương được sáp nhập vào Hội đồng Lý luận Trung ương vào năm 2025. Các hoạt động thông tin, xuất bản của Hội đồng tiếp tục được nâng cao chất lượng thông qua các ấn phẩm như Tạp chí Lý luận, phê bình văn học, nghệ thuật, Bản tin Lý luận và Thực tiễn và Trang thông tin điện tử của Hội đồng.

Bên cạnh những kết quả đạt được, GS,TS Nguyễn Xuân Thắng thẳng thắn chỉ ra một số hạn chế như việc tổng kết thực tiễn ở một số lĩnh vực chưa theo kịp yêu cầu phát triển; một số nghiên cứu còn nặng tính học thuật, chưa gắn sát với thực tiễn. Từ đó, đồng chí Chủ tịch Hội đồng nhấn mạnh yêu cầu tiếp tục đổi mới phương thức nghiên cứu, lấy thực tiễn làm thước đo, tăng cường kết nối giữa nghiên cứu lý luận với công tác hoạch định chính sách.

Về định hướng thời gian tới, GS,TS Nguyễn Xuân Thắng cho biết, Hội đồng sẽ tập trung triển khai các nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược, đặc biệt là các báo cáo tổng kết lớn như tổng kết 100 năm Đảng lãnh đạo cách mạng Việt Nam và 40 năm thực hiện Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ. Trên cơ sở đó, tiếp tục làm sâu sắc lý luận về đường lối đổi mới, từng bước hoàn thiện mô hình chủ nghĩa xã hội và mô hình phát triển của Việt Nam. 

Đồng thời, Hội đồng sẽ tiếp tục đổi mới tư duy, phương pháp, không ngừng nâng tầm vai trò là cơ quan nghiên cứu, tư vấn chiến lược hàng đầu của Đảng, tập trung làm sâu sắc hơn nữa mô hình chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam trong kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc. Tăng cường phối hợp với Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh triển khai hiệu quả các chương trình nghiên cứu trọng điểm, góp phần nâng cao chất lượng công tác lý luận, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.

PGS,TS Nguyễn Mạnh Hùng phát biểu tại hội nghị (ảnh: Đức Mạnh)

GS,TS Nguyễn Xuân Thắng và PGS,TS Đoàn Minh Huấn tặng hoa tri ân những đóng góp của các thành viên Thường trực Hội đồng nhiệm kỳ 2021 - 2026 không tham gia Hội đồng Lý luận Trung ương nhiệm kỳ 2026-2031 (ảnh: Đức Mạnh)

Báo cáo tổng kết nhiệm kỳ 2021 - 2026 do GS,TS Tạ Ngọc Tấn trình bày cho thấy, trong điều kiện vừa thực hiện nhiệm vụ chuyên môn vừa gắn với quá trình sắp xếp tổ chức bộ máy, Hội đồng vẫn hoàn thành tốt chức năng, nhiệm vụ được giao. Công tác tư vấn được triển khai bài bản với các báo cáo chuyên sâu phục vụ các kỳ họp Trung ương. Hội đồng đã chủ động đề xuất nhiều vấn đề lý luận phục vụ xây dựng văn kiện Đại hội XIV của Đảng; trực tiếp tham gia tư vấn các nội dung quan trọng như Nghị quyết số 27-NQ/TW về tiếp tục xây dựng, hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam trong giai đoạn mới.

Cùng với đó, công tác tổng kết thực tiễn được đẩy mạnh với việc tổ chức 6 nhóm tổng kết, triển khai 27 chuyên đề nghiên cứu chuyên sâu từ Trung ương đến địa phương gắn với khoảng 30 cuộc khảo sát trong và ngoài nước, góp phần hoàn thiện Báo cáo tổng kết 40 năm đổi mới. Các chuyên đề phục vụ Bộ Chính trị, Ban Bí thư và Chương trình khoa học trọng điểm cấp quốc gia giai đoạn 2021 - 2025 tiếp tục được triển khai hiệu quả.

GS,TS Nguyễn Xuân Thắng và PGS,TS Đoàn Minh Huấn tặng hoa tri ân những đóng góp của các thành viên Ủy viên Hội đồng nhiệm kỳ 2021 - 2026 không tham gia Hội đồng Lý luận Trung ương nhiệm kỳ 2026-2031(ảnh: Đức Mạnh)

GS,TS Nguyễn Xuân Thắng và PGS,TS Đoàn Minh Huấn tặng hoa tri ân những đóng góp của các thành viên Ủy viên Hội đồng nhiệm kỳ 2021 - 2026 không tham gia Hội đồng Lý luận Trung ương nhiệm kỳ 2026-2031 (ảnh: Đức Mạnh)

Tại hội nghị, các đại biểu đã tập trung thảo luận, phân tích sâu những kết quả đạt được của Hội đồng Lý luận Trung ương trong nhiệm kỳ 2021–2026, đồng thời kiến nghị nhiều giải pháp nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác lý luận trong thời gian tới. Các ý kiến thống nhất cho rằng, Hội đồng đã phát huy tốt vai trò là lực lượng nòng cốt trong việc tham gia xây dựng văn kiện và tổng kết thực tiễn, góp phần quan trọng vào việc chuẩn bị cơ sở khoa học cho các quyết sách lớn của Đảng. Từ thực tiễn đó, các đại biểu nhấn mạnh yêu cầu tiếp tục củng cố vai trò trung tâm của Hội đồng trong hệ thống nghiên cứu, tư vấn lý luận, đặc biệt trong các nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược dài hạn.

Một nội dung được nhiều ý kiến đề cập là yêu cầu phát triển lý luận trên cơ sở kiên định nền tảng tư tưởng, đồng thời chủ động tiếp thu có chọn lọc những thành tựu mới của khoa học và thực tiễn thế giới. Theo đó, công tác lý luận cần được triển khai theo hướng mở, liên thông, gắn chặt với bối cảnh quốc tế, qua đó nâng cao khả năng dự báo và năng lực định hướng cho sự phát triển đất nước trong điều kiện mới.

GS,TS Nguyễn Xuân Thắng và PGS,TS Đoàn Minh Huấn tặng hoa tri ân những đóng góp của các thành viên Ủy viên Hội đồng nhiệm kỳ 2021 - 2026 không tham gia Hội đồng Lý luận Trung ương nhiệm kỳ 2026-2031 (ảnh: Đức Mạnh)

Để đáp ứng yêu cầu đó, các đại biểu đề xuất tăng cường hơn nữa sự phối hợp giữa Hội đồng với các cơ quan trong hệ thống chính trị, nhất là trong quá trình xây dựng và tổ chức thực hiện các nghị quyết. Việc tham gia từ sớm của đội ngũ chuyên gia lý luận sẽ góp phần làm rõ cơ sở khoa học, bảo đảm tính thống nhất và khả thi của các chủ trương, chính sách. Cùng với đó, vấn đề phát triển nguồn lực cho công tác lý luận được đặc biệt quan tâm, chú trọng phát huy vai trò của đội ngũ chuyên gia đầu ngành, đồng thời tạo cơ chế thu hút, bồi dưỡng lớp cán bộ nghiên cứu trẻ nhằm bổ sung nguồn lực kế cận, bảo đảm tính liên tục và đổi mới trong tư duy lý luận.

Nhân dịp này, Hội đồng Lý luận Trung ương đã tặng hoa, ghi nhận những đóng góp của các thành viên Thường trực Hội đồng, Ủy viên Hội đồng nhiệm kỳ 2021 - 2026 không tham gia Hội đồng Lý luận Trung ương nhiệm kỳ 2026-2031.

Các đại biểu chụp ảnh chung (ảnh: Đức Mạnh)